Showing posts with label special. Show all posts
Showing posts with label special. Show all posts

Thursday, July 10, 2025

Sống như cây

 💥 HÃY LÀM NHƯ CÂY, LẶNG LẼ MÀ LỚN

Muốn thành công hãy làm như một cây đại thụ

Không có hạt mầm nào mới gieo đã thành cổ thụ. Muốn vươn cao, bạn phải vững rễ và bền lòng.

1. Cần Thời Gian:

Không ai tích tắc mà giỏi. Cứ kiên trì, kinh nghiệm sẽ đến như mưa ngấm đất.

2. Cần Bền Bỉ:

Cây không thể lớn nếu mỗi năm lại bứng đi nơi khác. Con người cũng vậy, đổi hướng liên tục sẽ không có nền móng.

3. Cần Gốc Rễ:

Kiến thức – trải nghiệm – giá trị sống chính là rễ. Rễ sâu mới giúp cây đứng vững trong bão.

4. Cần Hướng Lên Trên:

Đừng chỉ lo “nở ngang” làm đẹp bề ngoài. Hãy hướng lên – vươn cao cả tư duy lẫn tầm nhìn.

5. Cần Hướng Về Ánh Sáng:

Đại thụ không trốn trong bóng tối. Người thành công cũng vậy – luôn tìm ánh sáng, mục tiêu và hy vọng để lớn lên từng ngày.

💥 Bạn muốn thành công? Hãy sống như một cái cây.

Vững vàng – Kiên định – Vươn lên – Hướng sáng.

Cafe cùng Tony

Tuesday, June 3, 2025

Lọc Dầu VN và Kiếp nạn khi góp ý có lợi cho nước nhà

Như mình đã viết trong Đơn Tố Cáo ( Xem Phở Bốc Vo Bui Hieu ) , trong thời gian làm việc trên kho nổi " Chi Linh " và " Chi Lăng " mình đã phát hiện ra sự đông đặc rất nhanh của Dầu Thô mỏ Bạch Hổ trong phòng thí nghiệm trên tàu . Mĩnh nghĩ ngay đến Nhà Máy Lọc Dầu tại thành Tuy Hạ - Long Thành - Đồng Nai hồi đó do Liên Xô giúp đã xong khảo sát thiết kế , xây dựng 1 số hạng mục cơ sở hạ tầng nhưng bị ngưng lại do Liên Xô sụp đổ . Mình nghĩ thầm rất may là nó dừng lại không thì chúng mày cũng ăn bùn với nhà máy này

Mỗi lần xuất dầu , mình thường ra đứng ngay sau lái ( đuôi tàu ) của kho nổi nhìn sang tàu đến nhận dầu thô . Ở mỏ Bạch Hổ người ta xuất dầu theo kiểu nối đuôi ( tandem mooring ) có nghĩa là con tàu mua dầu sẽ buộc vào đuôi tàu của kho nổi qua một sợi dây dài hơn 100 m, một đường ống mềm sẽ được nối từ kho nổi sang để bơm hàng . Một con tàu kéo ( Tug Boat ) sẽ được buộc sau đuôi của tàu đến nhận hàng để giữ cho cả 3 con tàu luôn luôn thẳng hàng , không bị va nhau . Do dòng hải lưu của biển luôn thay đổi nên cả 3 con tàu đều quay theo dòng hải lưu với tâm quay cố định là phao neo đặc biệt đầu mũi tàu của kho nổi nơi nhận dầu từ giàn khoan về

Thời đó cả hai kho nổi chỉ bán khoảng 5-6 chuyến hàng /tháng chủ yếu là khách hàng Nhật , thỉnh thoảng mới có 1 chuyến tàu đi Úc ,hay Trung Quốc

Khi mình nhìn sang mũi của tàu nhân hàng , mình thấy mớm nước của tàu rất lớn nên biết tải trọng của nó khoảng 100.000 tấn trong khi lương dầu thô xuất bán chỉ khoảng 350.000-450.000 thùng tức là chỉ khoảng 45.000 -60.000 tấn ,có nghĩa là chỉ chiếm 1/2 tải trọng của tàu mua hàng . Đây là một điều không mong muốn trong vận tải biển khi lượng hàng nhận vào chỉ chiếm khoảng 1/2 tải trọng tối đa . Điều này sẽ làm cho giá thành vận tải tăng lên khi không phát huy hết năng lực vận tải . Thỉnh thoảng có một số tàu họ đã nhận hàng ở một cảng nào đó rồi đến mỏ Bạch Hổ để nhận thêm hàng

Lúc đó mình hoàn toàn chưa có khái niệm về pha trộn Dầu thô vì VN chưa có tàu vận chuyển Dầu Thô cũng như chưa có nhà máy Lọc Dầu nào . Một số tài liêu Dầu Khí mà mình đọc được cũng không thấy nói đến chuyện pha trộn Dầu Thô ...Câu hỏi tại sao ...tại sao ..cứ thôi thúc mình phải tìm ra câu trả lời ...

Đến đầu năm 1993 mình bắt đầu chuyển sang làm trên tàu đến mua hàng . Mình thường lân la hỏi han Đại phó ( Chief Officer ) về những cảng đi và cảng đến của những con tàu này .

Ai đã làm việc với người Nhật đều biết họ rất kín đáo , nhẹ nhàng ...cần cù làm việc . Họ không thích bạn nói chuyện ăn chơi nhảy múa ...nhưng họ rất nhiệt tình khi bạn hỏi họ về nghiệp vụ , chuyên môn ..hay bạn học tiếng Nhật . Họ sẽ truyền đạt lại cho bạn những kiến thức, kể cả tài liệu mà họ có được ...không bao giờ dấu giếm . Điều này hoàn toàn trái ngược với VN luôn luôn ghen tị , soi mói ... khi sợ người khác biết hơn mình ....

Sau khoảng 10 chuyến làm việc trên tàu mua hàng mình đã biết được là họ mua Dầu Thô VN về bắt buộc phải pha trộn với các loại Dầu Thô khác mới có thể lọc đươc . Vì Dầu thô VN có nhiệt độ đông đặc rất cao ( 33 độ C ) nên bắt buộc phải pha trộn với các loại Dầu thô khác có nhiệt độ đông đặc rất thấp để hạ thấp nhiệt độ đông đặc của hỗn hợp khi đó hỗn hợp mới không bị đóng bùn trong bồn chứa và hệ thống công nghệ của Nhà máy Lọc Dầu .

Sau đó mình còn tìm được một tài liệu về pha trộn trên tàu ( Shipboard Blending ) chỉ cách tính toán pha trộn các loại dầu trên tàu trước khi bơm lên bồn .... Nói chung người ta mua Dầu thô VN giá cao hơn Dầu thô Brent Biển Bắc nhờ ưu điểm hàm lượng lưu huỳnh rất thấp ( <0,3% ) nên khi pha trộn với các loại Dầu thô khác sẽ hạ thấp được hàm lượng Lưu huỳnh của hỗn hợp ,tiết kiệm được rất nhiều chi phí trong quá trình tách Lưu huỳnh của Nhà máy Lọc Dầu

Có lần mình còn lân la hỏi thăm 1 thằng Nhật xem thử có phải chúng nó mua dầu thô VN về pha trộn với dầu DO hay FO để phun vào lò hơi của nhà máy nhiệt điện , đốt trực tiếp không ? Rất có lợi vì sẽ hạ được giá thành và giảm được phát thải Lưu huỳnh nhà máy Nhiệt điện .

Ra tù mình cũng nghĩ đến chuyện này , nghĩ đến thiết kế loại vòi phun đặc biệt cho Lò hơi dùng Dầu Thô VN nhưng liên tục bị bọn An ninh bao vây khủng bố ...tìm cách giết người diệt khẩu nên đành phải nằm im trong nhà ...không dám đi đâu ngay cả đi đến thư viện quốc gia để đọc sách -

Nhà máy Lọc Dầu chúng mày đã phá toang hàng trăm tỷ đô rồi , còn Đường Sắt Tốc Độ Cao nữa ...chúng mày cứ làm đi , không ai dám góp ý với Băng đảng Mafia đỏ của chúng mày . Chúng mày tìm cách cướp đất của tao , gài bẫy bắt tao đi tù , giết người diệt khẩu bằng đánh bom thư , dụ lên lầu làm việc để ôm ném xuống lầu ...,bắt vào trại tâm thần ...Chúng mày cứ ra tay đi , tao luôn luôn chờ đợi không hề run sợ .

Tao có chết thì chúng mày cũng toang rồi nên tao không có gì phải ân hận

Vui vẻ chết như cày xong thửa ruông

Lòng khỏe nhẹ anh dân quê sung sướng

Ngả mình trên liếp cỏ ngủ ngon lành ....( Thơ Tố Hữu )

Xin Xem Đơn Tố Cáo trên Phở Bò Vo Bui Hieu

Giàn CNTT số 2 mỏ Bạch Hổ (Ảnh: Petro Times)

Vo Bui Hieu

Sunday, May 25, 2025

CHÂN LÝ

 Bạn không thể vay mượn chân lý. Bạn không thể nghiên cứu chân lý trong sách vở. Không ai có thể trao cho bạn chân lý. Bạn phải tự mài giũa trí thông minh của mình để có thể nhìn vào sự tồn tại và tìm thấy chân lý.

Tự do | Osho

Saturday, May 24, 2025

Tự truyện

Tác giả và tôi có chung nỗi niềm trong cuộc sống. Bài này tôi từng đọc nhiều lần trên trang FB của mình, lần nào tôi cũng đọc từ đầu đến cuối trước khi share, bởi dù mỗi người mỗi cảnh nhưng sống có tâm có tình là lẽ thường, là chuyện cố gắng giữ mình để luôn là người tử tế, 1 câu chuyện ko bao giờ cũ của 1 đời người!

-----------

SỐNG TỬ TẾ

Ngày xưa tôi nghèo lắm.

Xe đạp không có đi.

Suốt ngày ngồi thư viện,

Ăn chỉ toàn bánh mì.


Lấy vợ, không tiền cưới,

Không cả áo cô dâu.

Mượn căn phòng cấp bốn,

Không điện, chỉ đèn dầu.


Tôi cảm ơn Mụ Vợ

Không kêu ca một lời.

Mà Mụ ghê lắm đấy,

Hà Nội gốc mười đời.


Tôi buộc phải quyết định

Tạm ngừng viết, kiếm tiền.

Dạy học và viết báo

(Về đời tư diễn viên).


Mà tôi viết hăng lắm,

Từ sách báo tiếng Nga.

Sau mấy năm thừa sống,

Còn mua được cả nhà.


Rồi thì nhờ Trời Phật,

Lại dịch thơ suốt ngày,

Thế mà tiền tự đến,

Tìm cách dúi vào tay.


Không thể giải thích khác -

Nhờ Trời Phật thương yêu,

Tôi, thơ văn chuyên nghiệp

Mà có tiền, có nhiều.


Hơn thế còn may mắn.

May mắn đủ mọi đường.

Xin cảm ơn Trời Phật

Đã có lòng yêu thương.

*

Tôi dài dòng như thế

Không để khoe, nhân đây

Xin được có đôi ý

Với người trẻ thế này:


Một - bạn còn ít tuổi

Thì nghèo là đương nhiên.

Sẽ là tai họa lớn

Nếu trẻ mà nhiều tiền.


Nghèo thì cố mà chịu,

Không tớn lên đua đòi.

Điều này học Mụ Vợ.

Kiếm tiền nên học tôi.


Hai - Chịu khó làm việc,

Cả bằng tay, bằng đầu.

Chi tiêu thật tiết kiệm,

Chắc chắn bạn sẽ giàu.


Ba - bạn phải cố sống

Thật Hỉ Xả Từ Bi.

Sống lành và tử tế,

Để Trời Phật độ trì.

PS

Hôm nọ có một bác

Hỏi tôi cách làm giàu.

Tôi đã cho bí quyết

Vẻn vẹn trong bốn câu:


“Hãy cố sống tử tế!”

Tức có tâm, có tình.

Còn mọi việc sau đó

Cứ để mặc thần linh!


Thái Bá Tân (Bài học cuộc sống)

Thursday, May 8, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (25)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Chính sách nhập cư & Cộng đồng người nước ngoài

Bước vào thập kỷ thứ sáu sau thời kỳ phát triển mạnh mẽ của đất nước, Singapore phải đối diện với những thách thức lớn hơn. Vào lúc này, để tiếp tục tăng trưởng và phát triển, Singapore đang nỗ lực tìm cách đa dạng hóa thương mại, tăng cường kết nối và tận dụng khả năng về công nghệ. Các sáng kiến trong chuyển đổi lực lượng lao động, quan hệ đối tác chiến lược để nhập khẩu năng lượng tái tạo và những tiến bộ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo và hàng ko là rất quan trọng trong việc khắc phục những hạn chế về nhân lực và nguồn tài nguyên, đặc biệt là đất đai.

Tính đến tháng 6 năm 2024, dân số Singapore bao gồm 544.900 người thường trú/permanent residents, 3,64 triệu công dân và 1,86 triệu người tạm trú. Độ tuổi trung bình của công dân là 43 tuổi, tăng từ 42,8 tuổi vào năm 2022. Đáng lo ngại là 19,9 phần trăm công dân của nước này ở độ tuổi 65 trở lên — một con số dự kiến sẽ tăng lên 24,1 phần trăm vào năm 2030.

Năm 2023, 23.472 người đã được cấp quyền công dân, tăng 1,7 phần trăm so với năm trước và 34.491 người được cấp tư cách thường trú. Trong khi số lượng công dân mới được cấp vẫn ổn định trong vài năm qua, các sáng kiến về hội nhập xh, hòa hợp dân tộc và liên tôn giáo đã được đưa vào vị trí trung tâm để quản lý dòng công dân mới.

Lao động và người nhập cư nước ngoài đã trở thành những vấn đề "nóng", đặc biệt là trước cuộc tổng tuyển cử. Việc chính trị hóa các vấn đề lao động và nhập cư nước ngoài làm nổi bật nhu cầu duy trì sự cân bằng dân tộc và hòa hợp chủng tộc. Chính phủ Singapore sử dụng khuôn khổ Người Hoa-Người Mã Lai-Người Ấn Độ-Người Khác để phân loại mọi người theo chủng tộc. 

Hình ảnh chọn từ net

(còn nữa)

Tuesday, May 6, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (24)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Chính sách nhập cư & Cộng đồng người nước ngoài

Cuộc sống ở Singapore, nhìn chung, với nhiều người nước ngoài là tuyệt vời. Đây là nơi nổi tiếng an toàn, sạch sẽ, hiệu quả và nền kinh tế phát triển mạnh mẽ. Giống như bất kỳ tp lớn nào, việc sống ở Singapore cũng có nhiều ưu và nhược điểm. Mặc dù có những lý do cụ thể đằng sau quyết định/lựa chọn, chẳng hạn như theo đuổi mục tiêu nghề nghiệp hoặc gắn bó với gia đình, việc cân nhắc sau khi tổng hợp một số lợi ích và nhược điểm chính luôn là điều quan trọng hàng đầu.

Singapore là 1 trong những quốc gia nổi tiếng về cuộc sống của người nước ngoài – năm 2018, nơi đây được HSBC xếp hạng là điểm đến tốt nhất thế giới dành cho người nước ngoài. Singapore cũng nằm trong danh sách các quốc gia tốt nhất dành cho người nước ngoài là người Mỹ. Ko có gì ngạc nhiên khi có rất nhiều người nước ngoài chuyển đến Singapore: đây là nơi có một số chỉ số hạnh phúc vào hạng cao nhất thế giới, bao gồm GDP, hỗ trợ xh và sức khỏe.

Tính đến tháng 6 năm 2020, dân số người nước ngoài tại Singapore là 1,64 triệu người – một con số chiếm gần 29% trong tổng số 5,69 triệu dân của quốc gia này theo báo cáo Tóm tắt dân số năm 2020.

Với hơn một phần tư lực lượng lao động đến từ nước ngoài, Singapore thực sự là một tp của người nước ngoài, vì vậy có lẽ không có gì ngạc nhiên khi đại dịch COVID-19 trùng với thời điểm dân số Singapore giảm lần đầu tiên trong một thập kỷ.

Từng là thuộc địa của Anh, Singapore được đánh giá là một trong những nền kinh tế tốt nhất cho kinh doanh trên thế giới, đó là lý do tại sao nơi đây lại là điểm đến phổ biến cho những người lao động nước ngoài từ Mỹ và Vương quốc Anh. Những người giao thiệp rộng sẽ dễ dàng kết bạn mới ở đây. Với những người chuyển đến cùng gia đình, nền giáo dục sẽ rất tuyệt. Tuy nhiên, nhược điểm là chi phí thuê và mua bất động sản ở Singapore cao hơn. Đây cũng là một trong những quốc gia an toàn nhất thế giới đối với người nước ngoài.

Cộng đồng người nước ngoài tại Singapore có xu hướng sống ở các khu phố như Tiong Bahru – được mệnh danh là Brooklyn của Singapore vì có phong cách nghệ thuật – và Holland Village, một khu vực kết nối tốt với nhiều ngôi nhà, điều này có vẻ hiếm thấy ở một quốc gia mà 80% người dân sống trong các căn hộ cao tầng của chính phủ.

Người nước ngoài độc thân và các cặp đôi đôi khi thích Tanjong Pagar, một nơi nằm ngay bên ngoài khu thương mại trung tâm nổi tiếng với khung cảnh ẩm thực sôi động. Sentosa nổi tiếng nhất với nhà ở sang trọng dành cho người nước ngoài, trong khi Woodlands đặc biệt được người Mỹ nhập cư ưa chuộng.

Báo cáo Chi phí sinh hoạt toàn cầu năm 2021 của Economist Intelligence Unit liệt kê Singapore là tp đắt đỏ thứ hai trên thế giới. Do đó, đảm bảo chi phí sinh hoạt phù hợp với mức lương và gói hỗ trợ tái định cư cho người nước ngoài thường là một bước quan trọng. Nếu quyết định chọn sử dụng xe ô tô là tốt nhất, sẽ cần phải đổi giấy phép sau 12 tháng.

Bất động sản có giá cao ở Singapore, nơi đất đai khan hiếm – vì vậy mặc dù chi phí thuê nhà thay đổi, nhưng thường là khoản chi đáng kể đối với người nước ngoài. Nhìn chung, chi phí thuê phòng trong một căn hộ chung là ít nhất 700 đô la Singapore mỗi tháng (370 bảng Anh/515 đô la Mỹ) và một căn hộ một phòng ngủ có thể có giá từ 1.500 đến 4.000 đô la Singapore mỗi tháng ở Singapore.

Những thay đổi gần đây – chẳng hạn như dòng người nước ngoài từ Hồng Kông đổ đến – có thể đẩy những con số này lên cao hơn nữa. Diễn đàn Người nước ngoài tại Singapore là một nguồn thông tin hữu ích để tìm nhà cho thuê và kiểm tra giá mới nhất. Ngoại trừ các căn hộ dịch vụ, hầu hết chỗ ở cho thuê đều ko có đồ đạc, nhưng thường có đồ gia dụng.

Những người có tài chính và không ngại chi tiêu sẽ thấy cuộc sống ở Singapore như một khu nghỉ dưỡng (với bảo mẫu trong nhà, những căn hộ dịch vụ, bể bơi vô cực). Một nhược điểm của việc làm này là hình thành nên những cụm “bong bóng” không thể vỡ. Nếu ko thích theo cộng đồng với lối sống giàu có này, hãy chọn chỗ ở xa trung tâm một chút, nỗ lực tích cực để trò chuyện với người dân địa phương, học một số cụm từ bằng tiếng Singlish, ăn tại các trung tâm bán hàng rong (đồ ăn ngoài trời), đi phương tiện công cộng và tham gia các câu lạc bộ có sở thích đặc biệt.

(còn nữa)

Hình ảnh (Chọn từ net): Chip Bee Gardens @ Holland Village

Đây là nơi sinh sống của nhiều cư dân địa phương và người nước ngoài, và được biết đến với bầu không khí thoải mái và thư giãn. Khu phố này là điểm đến phổ biến để ăn uống và mua sắm, với nhiều nhà hàng, quán cà phê và cửa hàng đặc sản nằm trong khu vực.

Saturday, May 3, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (23)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Sắc màu đa dạng và môi trường sống lý tưởng cũng có thể thấy qua trang phục truyền thống ở bất cứ đâu: trên đường phố, trong các khu dân cư hay trung tâm tp. Về điều này, như tôi thấy: đang có nhiều thay đổi theo xu hướng Kinh hóa ở nhiều sắc tộc khác nhau ở VN.

Trang phục phương Tây rất phổ biến ở Singapore. Tuy nhiên, cũng như áo dài của VN, phụ nữ người Hoa thích mặc sườn xám trong các dịp lễ hội, sự kiện quan trọng hay đơn giản là đi dạo phố. Sườn xám không chỉ là một trang phục đẹp mà còn là biểu tượng của nữ tính với nét duyên dáng và thanh lịch của người phụ nữ. 

Trong cộng đồng người Ấn, Sari là một trong những trang phục truyền thống. Trang phục này thường được mặc trong các dịp lễ hội, sự kiện quan trọng, tạo nên nét đẹp độc đáo và thu hút. Sari ko chỉ là trang phục truyền thống mà còn là biểu tượng cho vẻ đẹp bí ẩn và quyến rũ của nữ giới. Các mảnh vải mềm mại quấn quanh người tạo sự uyển chuyển, thướt tha, tôn lên đường cong cơ thể một cách tinh tế.

Baju Kebaya là một trang phục truyền thống mang đậm dấu ấn văn hóa của Singapore, đặc biệt là cộng đồng Peranakan - con cháu của người Hoa nhập cư đến đây từ thế kỷ trước. Baju Kebaya được xem như quốc phục của người Singapore, thể hiện nét đẹp thanh lịch và duyên dáng của người phụ nữ nơi đây.

Baju Kebaya bao gồm một chiếc áo dài tay ôm sát cơ thể và một chiếc váy dài. Áo Kebaya thường được trang trí cầu kỳ với các hoa văn thêu hoặc in ấn, tôn lên vẻ đẹp thanh tao và quý phái của người phụ nữ. Váy đi kèm thường có kiểu dáng tương tự xà rông, được may bằng vải batik họa tiết sặc sỡ, tạo nên sự hài hòa và nổi bật cho tổng thể trang phục.

Baju Kurung là một trang phục truyền thống được yêu thích bởi cộng đồng người Mã Lai tại Singapore. Trang phục này nổi bật với sự đơn giản, thanh lịch và mang đậm bản sắc văn hóa Hồi giáo.

Baju Kurung bao gồm hai phần chính:

- Baju: Chiếc áo dài tay ôm sát cơ thể thường được may bằng chất liệu cotton hoặc lụa mềm mại. Áo có cổ cao và được trang trí bằng các họa tiết thêu hoặc ren tinh tế.

- Kurung: Chiếc váy dài rộng rãi được may bằng vải cotton hoặc voan mỏng nhẹ. Váy có độ dài từ hông đến gót chân, tạo sự thoải mái và thanh lịch cho người mặc.

Baju Kurung thường được sử dụng với những gam màu trang nhã như trắng, kem, pastel, phù hợp với phong cách Hồi giáo. Các họa tiết thêu trên áo thường là hoa văn truyền thống hoặc các hình khối đơn giản, tạo điểm nhấn tinh tế cho trang phục.

Nyonya Kebaya là một biểu tượng độc đáo trong trang phục truyền thống Singapore, mang đậm dấu ấn giao thoa giữa văn hóa Trung Hoa và Mã Lai. Trang phục này không chỉ tôn vinh vẻ đẹp thanh lịch của người phụ nữ mà còn thể hiện bản sắc văn hóa đặc trưng của cộng đồng Peranakan tại đây.

Trang phục thường ngày được ưa chuộng vào cuối tuần, đặc biệt là trong thời tiết nóng nực của mùa hè. Việc ăn mặc khác thường có xu hướng thu hút nhiều sự chú ý thường gặp ở giới trẻ. Singapore có quy định về trang phục tương đối bảo thủ, đặc biệt là trong môi trường trang trọng và tôn giáo. Nên ăn mặc khiêm tốn và tránh ăn mặc hở hang hoặc khiêu khích ở những nơi như địa điểm tôn giáo, tòa nhà chính phủ hoặc các sự kiện trang trọng. Ở những nơi công cộng khác như trung tâm mua sắm hoặc công viên, bạn sẽ linh hoạt hơn trong việc lựa chọn quần áo.

Người ta thường mang theo cả ô và kính râm. Lý do là vì thời tiết có thể thay đổi nhanh chóng và ô có thể che nắng và mưa. 

 (còn nữa)

Hình ảnh (chọn từ net): Đồng phục tiếp viên hàng ko của Singapore Airlines/SIA (còn được gọi là sarong kebaya) là biểu tượng đặc biệt và dễ nhận biết của hãng hàng ko nổi tiếng này. Đây là trang phục truyền thống do Pierre Balmain thiết kế vào năm 1972. Kebaya có họa tiết batik truyền thống (với 4 màu khác nhau, mỗi màu tượng trưng cho cấp bậc của thành viên phi hành đoàn).

Wednesday, April 30, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (22)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Trong những tiêu chí đánh giá các quốc gia đáng sống nhất thế giới, môi trường sống lý tưởng là điểm kết hợp từ nhiều khảo sát thực tế tại các quốc gia này.

Tuy được xếp vào nhóm Vùng Xanh/‘’Blue Zone’’, nhưng ko như các quốc gia trong nhóm hình thành tự nhiên với truyền thống vh lâu đời, Singapore là khu vực mới đầu tiên được thêm vào (Buettner gọi là "Vùng Xanh 2.0") và khác biệt so với các Vùng Xanh khác một phần vì tuổi thọ của người dân chủ yếu có được/đến từ các chính sách hướng tới tương lai theo định hướng phát triển bền vững của chính phủ.

Hiện nay, người Singapore kết hôn ở độ tuổi 20 để có thể đăng ký nhà ở do chính phủ trợ cấp (HDB)*, sau đó cố gắng sinh đủ số con theo khuyến nghị, mua một chiếc ô tô với số tiền nhỏ và gặt hái những phần thưởng của một cuộc sống thành công. Ngày càng ít người lựa chọn sinh con vì chi phí sinh con quá đắt đỏ và khiến cuộc sống vợ chồng quá căng thẳng. Đến tuổi trung niên, họ bắt đầu tự hỏi điều đó để làm gì. Điều này thường xảy ra khi cuộc khủng hoảng tuổi trung niên đáng sợ xảy ra, cộng thêm với cảm giác không có mục đích và bị mắc kẹt trong cuộc sống: Chăm sóc con nhỏ và cha mẹ già trong khi cố gắng cân bằng giữa công việc, gia đình và bản thân.

Cuộc sống hiện đại đặt ra những vấn đề phải đối mặt cần được giải quyết. Nhiều người cũng lên tiếng về vấn đề sức khỏe tinh thần của mình. Sự giúp đỡ được coi là một điểm yếu trong nhiều nền vh châu Á, và Singapore cũng không ngoại lệ tuy chính phủ đã đạt được những kết quả nhất định trong việc giải quyết các vấn đề này, và rất may điều này đang thay đổi trong thế hệ trẻ.

Ngôn ngữ, phong tục tập quán, ẩm thực, trong đó tôn giáo ở Singapore cũng mang những giá trị cốt lõi (như bất kỳ quốc gia nào) đều giữ vai trò quan trọng trong việc hình thành nên vh của mình. Singapore được coi là một quốc gia tâm linh với sự hòa hợp và chung sống về mặt tôn giáo. Hồi giáo, Phật giáo, Thiên chúa giáo, Ấn Độ giáo, Sikh giáo đều có mặt tại quốc gia này. Chính phủ và các tổ chức tôn giáo khác nhau tích cực thúc đẩy đối thoại, sự hiểu biết và tôn trọng giữa các cộng đồng tôn giáo khác nhau. Sự hòa hợp tôn giáo được coi là yếu tố quan trọng cho sự gắn kết xh và ổn định quốc gia

Rất dễ va vấp ở xứ sở này, nếu ko hiểu biết đúng về những quy tắc ở ngoài xh theo phong tục vh và thực hành tôn giáo.

Ví dụ: phụ nữ Hồi giáo Mã Lai có thể không muốn bắt tay ai đó khi chào họ. Cách tốt nhất để tôn trọng tín ngưỡng tôn giáo và vh của người khác là để họ tự giới thiệu trước và tuân theo sự dẫn dắt của họ về ko gian cá nhân.


Tương tự như vậy, đặt tên là một phong tục quan trọng cần được tôn trọng. Vì mọi người đến từ các nền tảng tôn giáo và dân tộc khác nhau, nên không có cách tiếp cận "một kích thước phù hợp với tất cả". Hãy gọi ai đó bằng tên họ sử dụng để giới thiệu bản thân và không cố gắng rút ngắn tên trừ khi được chỉ dẫn.

Bất kỳ trải nghiệm ăn uống nào cũng có thể được xác định bởi nền tảng vh của chủ nhà. Thường thì lịch sự khi để chủ nhà chọn món ăn. Chúng có thể được phục vụ cùng nhau và mọi người cùng chia sẻ.
Ví dụ: người Mã Lai chủ yếu theo đạo Hồi. Điều này có nghĩa là họ sẽ phục vụ đồ ăn halal trong bữa ăn và không được uống rượu. Bạn không nên mang rượu làm quà tặng cho một gia đình Hồi giáo Mã Lai. Ngược lại, một gia đình người Hoa có thể sẽ sử dụng đũa và sẽ uống rượu.

Hãy nhớ rằng không bao giờ tặng quà cho một viên chức Singapore, ngay cả khi bạn đang ăn tối cùng nhau. Điều này có thể bị coi là hối lộ, một hành vi phạm tội rất nghiêm trọng.

(còn nữa)

(*): Housing and Development Board (HDB) là cơ quan chuyên trách của chính phủ Singapore chịu trách nhiệm về phát triển và quản lý các Khu nhà ở XH.
HDB được thành lập với mục tiêu cung cấp nhà ở cho người dân Singapore. Trước đó, Singapore đối mặt với vấn đề nghiêm trọng về nhà ở do tình trạng nhà ở kém và tăng dân số đông đúc. HDB đã đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng và quản lý các khu nhà ở công cộng để đáp ứng nhu cầu nhà ở của người dân.
HDB đã triển khai các dự án xây dựng căn hộ chung cư, nhà ở song lập/liền kề và nhà phố trên khắp Singapore. Qua các chính sách và chương trình nhà ở, HDB đã giúp tạo ra một môi trường sống an ninh, tiện nghi và xanh cho cư dân. Điều này đã có tác động tích cực đáng kể đến chất lượng cuộc sống và phát triển đô thị của Singapore.
Hình ảnh (tự chụp): Khu nhà HDB @ Ang Mo Kio Town

Tuesday, April 29, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (21)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Là 'Vùng xanh' thứ sáu* trên thế giới/The world's sixth 'Blue Zone': Thành công của Singapore trong việc xây dựng một xh nơi mọi người sống lâu hơn và khỏe mạnh hơn là nhờ sự kết hợp giữa chính sách, cơ sở hạ tầng và lối sống. Trong đó, vh sống ngày càng được nâng cao là việc có thể thấy từ người dân Singapore đang có những chuyển biến trong cuộc sống hiện nay.

'Vùng xanh' thứ sáu

Những quy tắc ứng xử trong xh được giáo dục và đề cao mà trong đó lịch sự được đánh giá cao trong vh Singapore, mọi người phải lịch sự và ân cần trong khi tương tác. Điều này mở rộng đến những cuộc gặp gỡ hàng ngày, chẳng hạn như chào hỏi, sử dụng ngôn ngữ phù hợp và thể hiện sự tôn trọng không gian cá nhân. Kiên nhẫn xếp hàng, nhường đường cho người khác và giúp đỡ người gặp khó khăn được coi là hành vi lịch sự. Việc sử dụng kính ngữ (từ ngữ tôn trọng) và chức danh khi xưng hô với người khác, đặc biệt là trong các tình huống trang trọng, cũng là thông lệ.

Tôn trọng là một giá trị cơ bản trong xh Singapore, bao gồm sự tôn trọng đối với người lớn tuổi, giáo viên và các nhân vật có thẩm quyền. Thế hệ trẻ được dạy phải thể hiện sự tôn trọng và biết ơn người lớn tuổi, đánh giá cao sự khôn ngoan và kinh nghiệm của họ. Sự tôn trọng quyền lực được nhấn mạnh, bao gồm việc tuân theo các quy tắc, quy định và pháp luật. Hơn nữa, bản chất đa vh của Singapore thúc đẩy tôn trọng sự đa dạng, khuyến khích sự hiểu biết và đánh giá cao các chủng tộc, tôn giáo và vh khác nhau.

Sự hòa hợp là trụ cột trung tâm/chính của xh Singapore. Bản chất đa vh và đa tôn giáo của quốc gia được tôn vinh và các nỗ lực được thực hiện nhằm thúc đẩy sự hiểu biết, lòng khoan dung và sự đoàn kết giữa các cộng đồng trong xh. Các chính sách và sáng kiến được đưa ra nhằm thúc đẩy đối thoại liên vh, hòa hợp tôn giáo và gắn kết các tầng lớp xh. Mục đích là tạo ra một môi trường hòa nhập, nơi các cá nhân từ nhiều nguồn gốc khác nhau có thể cùng tồn tại hài hòa, tôn trọng niềm tin và thực hành của nhau.

Những giá trị này được củng cố thông qua nhiều kênh khác nhau, bao gồm giáo dục, gia đình và cộng đồng. Nhà trường chú trọng giáo dục nhân cách, thấm nhuần các giá trị lịch sự, tôn trọng và hòa hợp ngay từ khi còn nhỏ. Gia đình đóng một vai trò quan trọng trong việc làm gương và củng cố những giá trị này trong gia đình. Các tổ chức cộng đồng và sáng kiến của chính phủ cũng thúc đẩy những giá trị này thông qua các chiến dịch, sự kiện và chính sách khuyến khích trách nhiệm công dân, gắn kết xh và tôn trọng lẫn nhau.

Các giá trị lịch sự, tôn trọng và hòa hợp góp phần vào sự thịnh vượng chung và ổn định xh của Singapore. Họ tạo ra một môi trường nơi các cá nhân cảm thấy an toàn, được tôn trọng và có giá trị, nuôi dưỡng cảm giác thân thuộc và cộng đồng. Lịch sự, tôn trọng và hòa hợp là những giá trị đã ăn sâu vào xh ở đây. Những quy tắc này đóng một vai trò quan trọng trong việc hình thành các tương tác, mối quan hệ và cơ cấu xh về tổng thể của Singapore.

Trong khuôn viên xanh @ Ang Mo Kio Town

(còn nữa)

Hình ảnh: Tự chụp và chọn từ net

(*): Thuật ngữ Blue Zones xuất hiện khi các nhà nghiên cứu Michel Poulin và Gianni Pes xác định Sardinia, Ý là nơi có số lượng người sống thọ cao khác thường. Buettner đã xây dựng dựa trên công trình của họ, đề xuất bốn Blue Zones khác: Okinawa, Nhật Bản; Ikaria, Hy Lạp; Nicoya, Costa Rica; và Loma Linda, California. Người dân của những khu vực này sống lâu hơn mức trung bình, thường là đến 100 tuổi, điều mà Buettner cho là do các yếu tố lối sống như cộng đồng, chế độ ăn uống và vận động.

Buettner đã thêm Singapore vào danh sách Vùng Xanh. Singapore là quốc gia có ​​tuổi thọ tăng đáng kể. Tuổi thọ trung bình ở Singapore là 80,7 tuổi đối với nam giới và 85,2 tuổi đối với nữ giới. Thông tin này được lấy từ dữ liệu mới nhất của chính phủ năm 2022 (so với tuổi thọ trung bình ở quốc gia này chỉ là 65 tuổi vào năm 1960, theo dữ liệu từ Ngân hàng Thế giới).

Saturday, April 26, 2025

Chúng ta đang ở đâu sau những cuộc chiến tranh?

 Bên Thắng Cuộc - Họ Là Ai? 

Tôi viết về điều này để tôi và các bạn hiểu chúng ta đang ở đâu trong mặt bằng nhân loại và cũng biết đâu một vài người với khả năng nhận thức hơn ở bên thắng cuộc nhìn được bản thân mình và từ đó có được sự thay đổi cần thiết.  

Họ là ai? Họ là những người cộng sản? Sau 50 năm từ năm 1975, với tôi, họ không phải là người cộng sản, họ là hậu duệ của những người cộng sản, những người được thừa hưởng thành quả của những người cộng sản, hưởng cái bóng mà thế hệ cộng sản đích thực thuộc thế hệ đầu đã tạo ra.  

Với tôi, chế độ cộng sản không còn, mà chỉ là một sự biến tướng, một sự thích nghi cho sự tồn tại của một chế độ. Và với con mắt nhìn nhận của tôi, những người trong hệ thống không có một tình yêu nước như những người cộng sản đích thực, họ cũng hô khẩu hiệu “do dân vì dân” nhưng trong tâm họ chỉ nghĩ tới lợi ích cá nhân nhỏ bé của mình. Lý tưởng cộng sản, nếu được phát ngôn nơi công cộng, thì chỉ như một câu sáo rỗng, một sự bắt buộc để tồn tại và đi lên trong một hệ thống.  

Họ là một tập thể đồng nhất với tư tưởng, kiến thức, quan niệm, trải nghiệm… được mặc một bộ “đồng phục” đơn điệu, dễ đoán và cũ rích.  

Rất cũ. Chính vì vậy mà trong suốt bao năm qua, không hề có một lãnh đạo nào ở Việt Nam có được một phát ngôn hay một bài diễn ngôn nào có thể gây cảm hứng, có giá trị khai sáng dân trí cho dân chúng. Một sản phẩm của một hệ thống rập khuôn, theo lối mòn, học hỏi chỉ từ chính trải nghiệm trong một vòng tròn “hậu cộng sản” thì làm sao có được một sự đột phá, một sự đổi mới sáng suốt và tích cực.  

Tôi chưa viết gì về ông Tô Lâm bởi tôi chưa biết gì về ông ta, nhưng tôi có chút hy vọng ông ta sẽ tạo được sự thay đổi tích cực với những cải cách hiện nay. Điều này chúng ta phải chờ đợi và quan sát thêm.  

Vậy Bên Thắng Cuộc, họ là ai?  

Trước hết, họ có quyền tự hào về chiến thắng của mình. Điều ấy không ai có thể phủ nhận, nhưng để một chính thể có thể đưa dân tộc của mình đi lên, họ cần phải trí tuệ hơn hiện nay rất nhiều. Họ cần phải thoát ra thói quen tư duy mòn cũ, thoát ra cái ngã hậu cộng sản để nhìn hiện thực được minh triết và chỉ khi làm được vậy, họ mới có thể tiến bộ và làm tốt vai trò lãnh đạo của một dân tộc quật cường như Việt Nam.  

Tôi luôn tự hào với dòng máu Việt Nam, nhưng tôi không tự hào khi là công dân dưới thể chế hiện tại. Dòng máu lạc hồng này đã có thể, hoàn toàn có thể đang ở một vị thế cao hơn nhiều trên mặt bằng nhân loại.  

Hãy nhắc về mấy cái sai để những người hậu cộng sản bớt kiêu ngạo mà nhìn lại mình.  

Những người cộng sản đời đầu đã có nhiều thành công và thất bại. Thành công thì rõ quá rồi, họ đã thống nhất được đất nước. Thất bại, và cũng là một vết nhơ lịch sử, là cải cách ruộng đất khi họ phải theo sự chỉ đạo của Trung Cộng mà tiến hành một phong trào kinh hãi của đấu tố, chụp mũ, giết chóc theo quota định sẵn, lộn ngược luân lý đạo đức, lật nhào trật tự xã hội, con cái đấu tố bố mẹ, vợ chồng tố nhau, trò tố thầy… cái mà người Việt hay gọi là “cứt lộn lên đầu.” Thế rồi ngay sau đấy họ nhìn thấy sai lầm và sửa sai, nhưng người cộng sản thời ấy không có chiếc đũa thần của Harry Potter để hô A-Ri-Ô-Sa để người chết có thể sống lại được.  

Ông Hồ có rút khăn tay ra quệt nước mắt khi nói tới sai lầm này. Tôi không biết có nên thông cảm với mấy giọt nước mắt ấy hay không, nhưng một chi tiết trong lịch sử tôi không thích nhất về ông Hồ là khi ông cho phép nổ phát súng đầu tiên vào bà Nguyễn Thị Năm, một người phụ nữ buôn thứ nhẹ nhất là lụa, thứ nặng nhất là thép, một chủ đất đã từng cưu mang Việt Minh, một người thực sự vui mừng với chiến thắng của Việt Minh, đã hết lòng cống hiến của cải, thể hiện sự ủng hộ xuyên suốt trong một thời gian dài. Khi cố vấn Trung Quốc nêu ra ý này, ông Hồ phản đối “Người Pháp có câu không đánh phụ nữ bằng một nhành hồng,” nhưng rồi ông vẫn để phát súng ô nhục ấy xảy ra, phát súng đã giết đi ân nhân của cách mạng, đã kết thúc một con tim của người phụ nữ yêu quý Việt Minh, và rồi con cái của bà Năm, các cán bộ cũng phải chịu đoạ đầy.  

Cái thất bại, cái sai tiếp theo là đày đọa bên thua cuộc. Nhờ một nghệ sỹ như Trịnh Công Sơn lên đài kêu gọi ở lại nước, rồi kêu gọi họ đi học tập một tháng rồi cho họ đi “cải tạo,” có người mấy chục năm.  

Vợ con của họ phải tìm đường ra đi. Sự đàn áp gây ra một làn sóng đau khổ của thuyền nhân, bao trăm ngàn người bị cướp bóc, hãm hiếp, bị giết. Biển Đông đã đỏ hơn, đã mặn hơn bởi máu và nước mắt của thuyền nhân Việt.  

Một cậu bạn bảo tôi rằng không làm thế thì “chúng nó” gây phản loạn thì sao? Một hành động thì bao giờ cũng có vô số cách biện minh. Vậy khi nước Mỹ kết thúc nội chiến, người ta không phân biệt lính bên nào, cho về nhà làm ruộng một cách yên bình? Mà cách ứng xử ấy từ mấy trăm năm trước.  

Khi hòa bình, kiến thức kinh tế yếu kém khiến các nhà lãnh đạo, lúc ấy vẫn có thể gọi là cộng sản được, bèn có một quyết định là đưa ra chỉ thị Z30, cứ nhà hai tầng là tịch thu tài sản ở một số tỉnh. Thời kỳ mà một cán bộ cấp cao nói rau muống bổ ngang thịt bò. Kkk!

Và chính ông này ngây thơ cho rằng các đồng chí Trung Quốc giữ hộ Hoàng Sa, bao giờ thích hợp thì trả lại chúng ta thôi. Tôi đồ rằng các đồng chí ấy sẽ giữ hộ mấy ngàn năm tới. Kkk! Đến nỗi một cán bộ ngã ngựa mấy năm trước lại cao hứng mơ màng “con cháu của chúng ta” sẽ lấy lại. Với tư duy và tốc độ tiến bộ ngày càng chênh lệch giữa ta và các đồng chí cùng lý tưởng, thì điều ấy sẽ mãi là mộng ước viển vông.  

Vậy sau 50 năm, những người “cộng sản” đã tiến bộ đến đâu?  

Qua sự việc của tôi, tôi khẳng định, họ vẫn vậy. Tham nhũng tràn lan, kinh hoàng, bộ máy yếu kém, kiếm người trong sạch trong hệ thống khó như tìm kim đáy bể. Cũng tự khoác cho mình mấy chữ mỹ miều như “dân chủ,” nhưng dân mở miệng là đàn áp, bắt bớ.  

Trước kia, mỗi lần tôi viết bài bênh vực một người mới bị bắt như Lê Dũng Vova, Nguyễn Lân Thắng, Phạm Đoan Trang, Nguyễn Vũ Bình, Nguyễn Chí Tuyến, Huy Đức thì tôi bao giờ cũng thêm câu, đấy là con người tôi biết từ góc độ của tôi chứ tôi không giao tiếp thường xuyên, không quan tâm và có thể không biết hết các công việc họ làm, có thể họ phạm tội gì đấy mà tôi không biết, nhưng qua việc của tôi thì tôi khẳng định rõ ràng là họ vô tội.  

Tôi đã nêu không thiếu chi tiết nào về vụ việc của tôi, 6 clip mà công an Việt Nam dùng làm kiến nghị khởi tố, cấm xuất cảnh và thời gian qua vẫn không ngừng quấy rầy người nhà, bạn bè và học trò của tôi.  

Tôi đã nói rõ tôi là một nhà văn miệt mài viết văn, một võ sư luôn đề cao sự rèn luyện và là một người luôn muốn nâng cao dân trí về nhiều mặt, tôi không tham gia đảng phái nào. Ấy vậy mà vu oan cho tôi là trưởng đảng của Nhà Nước Vĩnh Long, một cái tên mà tôi mất công hỏi khắp nơi, không ai biết nó là cái gì.  

Một mặt nhiều lần kêu gọi tôi về nhưng lại theo dõi người nhà, học sinh của tôi để săn đuổi tôi, đến cả cơ quan Liên Hiệp Quốc để bảo họ không được thuê tôi đi dịch nữa, nhiều lần dọa dẫm cho tôi “cơ hội cuối cùng” trước khi ra đòn quyết định.  

Hãy dùng lương tâm của các vị mà nhìn vào việc tôi đã làm? Tôi là một người chính trực và làm việc của một người chính trực. Các vị đối xử với tù nhân không tốt, tôi phỏng vấn cựu tù nhân để họ nói lên trải nghiệm thực tế của họ, tôi phỏng vấn các luật sư về cách nhìn của họ về vụ việc Đồng Tâm, tôi phỏng vấn một người phụ nữ đấu tranh chống BOT bẩn bị đàn áp đánh sẩy thai, mấy clip tôi phỏng vấn cô giáo của Phạm Đoan Trang về bão lũ miền Trung với BBC là bằng chứng cho thấy các vị thiếu bằng chứng trầm trọng để buộc tôi, các vị cố nặn ra tội để hòng bỏ tù một người chính trực.  

Về việc này, các vị thật đáng xấu hổ và điều quan trọng là tôi thấy rõ hơn chân dung của các vị. Sau mấy chục năm, các vị không tiến bộ gì mấy về cách nhìn, trình độ, quan niệm.  

Nếu các vị bảo tội của tôi chưa đến mức độ bị bắt, vậy các vị phải ráo riết truy đuổi tôi làm gì? Chẳng lẽ khuôn mặt của tôi khả ái đến mức các vị cứ nhất định phải gặp trực tiếp để chiêm ngưỡng? Ngắm online cũng được rồi mà, thời đại công nghệ sao cứ phải trực tiếp? Viết đến đây, tôi không khỏi chạy ra trước gương để xem, biết đâu khuôn mặt mình hấp dẫn đến vậy. Kkk! 

Hay các vị muốn khai thác thông tin bí mật gì? Tôi đã nói rồi, mọi thứ đã được phơi bày, tuyệt đối không có gì giấu diếm, hay căn bệnh đa nghi cộng sản khiến các vị không thể tin lời tôi?  

Các vị cho một cậu giả vờ là trò cũ của tôi, cũng thầy thầy trò trò ra vẻ tử tế, vào lớp online quậy phá, xúi giục trò khác bỏ học. Mấy trò thật trẻ con, rẻ tiền đến mạt hạng. Tôi thậm chí chán ngán không muốn tố cáo nhưng đã nói trước công luận thì phải “nói có sách mách có chứng”.  

Rồi mai đây, nếu các vị có bắt được tôi thì các vị muốn kết tội gì chẳng được. Các vị là độc quyền trong một trò chơi gọi là “luật pháp” ở Việt Nam. Các vị thoải mái tự tung tự tác, tự vi phạm pháp luật trong sân chơi của mình, nhưng nếu vậy thì đừng bao giờ mang mấy câu “dân chủ” với “nhân quyền” ra để làm màu, rằng mình cũng văn minh như ai.  

Một chính thể văn minh nào mà bỏ tù thậm chí cả những người quan sát, giám sát, bảo vệ môi trường? Một chính thể hô hào dân chủ mà người dân nói vài câu chính trực, đơn giản chỉ phản đối cái sai thì săn đuổi, bỏ tù?  

Tạm thời tôi không thể tin được một lời hứa miệng nào của các vị. Những gì tôi quan sát được càng làm lòng tin của tôi với các vị cạn kiệt.  

Hãy thoát ra bản thân nhỏ bé để nhìn mọi việc được minh triết. Để mỗi cá nhân các vị có thể tự hào kể với con cháu một cách tự hào về việc làm của mình. Vị nào là tác giả của cái kiến nghị khởi tố với tôi có dám mang cái hồ sơ ấy về cho con cháu xem, nói rõ tôi là ai và tự hào vỗ ngực rằng việc mình làm là chân chính, là đáng tự hào không?  

Còn không tự hào, mà cố tình đẩy người chính trực vô tội vào tù, quả báo sẽ xảy ra không bằng cách này thì cách khác, không với các vị thì với con cháu các vị.  

Còn tôi, tôi mãi là một con người ngẩng cao đầu kiêu hãnh với những gì tôi đã nói, đã viết, đã làm.  

Đoàn Bảo Châu 

The Victors - Who Are They? 

I write about this so that both you and I can understand where we stand in the context of humanity, and perhaps some people with a greater capacity for awareness among the victors will see themselves and thereby bring about the necessary changes.  

Who are they? Are they communists? After 50 years since 1975, to me, they are no longer communists. They are the descendants of communists, the ones who inherited the fruits of the communists, living in the shadow cast by the true communist generation—the first generation.  

To me, the communist regime no longer exists, it has only transformed, adapted to survive. And in my view, the people within the system no longer have the patriotism that true communists had. They still shout slogans like “by the people, for the people,” but in their hearts, they only think about their personal gains. The communist ideals, when spoken in public, are just empty phrases, a necessity to survive and climb in a system.  

They are a homogeneous group in terms of thoughts, knowledge, beliefs, and experiences… wearing a monotonous, predictable, and outdated “uniform.”  

Very outdated. That’s why, over the years, no leader in Vietnam has made a statement or delivered a speech that could inspire, enlighten the masses, or help raise public awareness. A product of a rigid system, following the same worn-out paths, learning only from their own experiences in a “post-communist” cycle, how could they bring any breakthrough, any meaningful and positive change?  

I haven’t written anything about Mr. Tô Lâm because I don’t know anything about him, but I have a bit of hope that he might create some positive change with the current reforms. We must wait and observe further.  

So, who are the victors?  

First of all, they have the right to be proud of their victory. This cannot be denied, but in order for a government to lead its nation forward, they need to be far more intelligent than they are now. They must break free from their old thinking habits, escape the “post-communist” mindset to see reality more clearly and, only by doing so, can they make progress and fulfill their leadership role for a resilient nation like Vietnam.  

I am always proud of my Vietnamese bloodline, but I am not proud to be a citizen under the current regime. This bloodline of Lạc Hồng could have been, and still could be, in a much better position on the scale of humanity.  

Let’s mention some mistakes so that those “post-communists” can be less arrogant and reflect on themselves.  

The first-generation communists had many successes and failures. Their successes are clear: they unified the country. But their failure, and a stain on history, was the land reform, which was conducted under the direction of the Chinese, leading to a horrific movement of denunciation, labeling, and killings according to predetermined quotas. It reversed ethics and moral order, turned society upside down, with children denouncing their parents, wives accusing their husbands, students denouncing their teachers... what the Vietnamese call “shit thrown on the head.” And then, shortly after, they realized their mistakes and corrected them, but the communists at the time didn’t have Harry Potter’s magic wand to say "Ariosa" and bring the dead back to life.  

Hồ Chí Minh wiped his tears when he spoke of this mistake. I’m not sure if I should sympathize with those tears, but one detail in history that I dislike most about Hồ Chí Minh is when he allowed the first shot to be fired at Nguyễn Thị Năm, a woman who sold the lightest thing, silk, and the heaviest thing, steel, a landowner who had supported the Viet Minh, a person who truly celebrated their victory, contributed wealth, and demonstrated consistent support for a long period. When the Chinese advisor suggested this, Hồ Chí Minh opposed it, saying “The French have a saying, ‘Do not strike a woman with a rose,’” yet he still allowed that shameful shot to be fired, a shot that killed the benefactor of the revolution, and ended the heart of a woman who loved the Viet Minh. Then, her children and cadres had to suffer as well.  

The next mistake, the next wrong, was the oppression of the losers. Thanks to an artist like Trịnh Công Sơn who went on the radio to call people to stay in the country, then called them to go “re-educate” for a month, and some had to stay there for decades.  

Their wives and children had to find a way to escape. The repression led to a wave of suffering among boat people, hundreds of thousands were robbed, raped, and killed. The East Sea became redder, saltier with the blood and tears of Vietnamese refugees.  

A friend of mine told me that if they hadn’t done it, “they” would have caused a rebellion. Every action can always be justified in countless ways. But when the United States ended its civil war, they didn’t distinguish between soldiers from either side, they sent them back home to farm peacefully. That’s how it was centuries ago.  

When peace came, economic knowledge was so poor that the leaders, who could still be called communists at the time, made a decision to issue Directive Z30, seizing the property of anyone with a two-story house in certain provinces. At a time when a senior official said water spinach is as nutritious as beef. Kkk!  

And this naive leader believed that the Chinese comrades would keep the Paracel Islands for us, and would return them when the time was right. I suspect those comrades will keep them for thousands of years. Kkk! Even a few years ago, a fallen official dreamily said “our descendants” will recover them. With the disparity in progress between us and our comrades, that will forever remain a fanciful dream.  

So after 50 years, how far have the “communists” progressed?  

Through my own experience, I can confirm that they are still the same. Corruption is rampant, terrifying, the system is weak, finding a clean person within it is like finding a needle in a haystack. They still cloak themselves in grand words like “democracy,” but when the people speak, they are oppressed, arrested.  

In the past, whenever I wrote an article defending someone recently arrested like Lê Dũng Vova, Nguyễn Lân Thắng, Phạm Đoan Trang, Nguyễn Vũ Bình, Nguyễn Chí Tuyến, Huy Đức, I always added a sentence, “This is the person I know from my perspective, but I do not communicate with them frequently, I do not care, and I may not know all of their actions. They may have committed a crime that I am unaware of, but from my experience, I clearly assert they are innocent.”  

I have provided all the details about my case, the 6 clips that the Vietnamese police used as evidence to propose prosecution, the travel ban, and their continued harassment of my family, friends, and students.  

I have clearly stated that I am a writer who tirelessly writes, a martial arts master who always emphasizes training, and someone who wants to raise the public’s awareness in many areas. I am not affiliated with any political group. Yet, they falsely accuse me of being the leader of “Nhà Nước Vĩnh Long,” a name that I have asked everywhere, and no one knows what it means.  

On one hand, they repeatedly call for me to return, but on the other, they follow my family, my students to track me down, even approaching the UN to ensure they don’t hire me as an interpreter anymore, many times threatening me with “one last chance” before the final strike.  

Use your conscience and look at what I have done. I am a person of integrity who does what an honest person should do. You treat prisoners poorly, I interview former prisoners to share their real experiences, I interview lawyers about their perspectives on the Đồng Tâm case, I interview a woman who fought against corrupt BOT stations and was oppressed and beaten to miscarriage. My clips of interviewing Phạm Đoan Trang's teacher about the Central region’s flooding with the BBC are proof that you lack substantial evidence to accuse me. You are fabricating a crime to imprison an honest person.  

In this regard, you are truly shameful, and the important thing is that I now see your true faces more clearly. After decades, you have not progressed much in your perspective, knowledge, and beliefs.  

If you say my crime is not serious enough to warrant arrest, why are you chasing me so relentlessly? Could it be that my face is so charming that you must meet me in person to admire it? You could admire me online, it's the age of technology; why must it be in person?  

Or do you want to extract some secret information? I have already said, everything has been exposed, there is absolutely nothing to hide, or is it the communist paranoia that prevents you from trusting my words?  

You send a fake student of mine, pretending to be polite, into the online class to stir up trouble, encouraging other students to drop out. Such childish, cheap tricks. I’m tired and don't want to report this, but since I've already spoken publicly, I must "speak with evidence."  

Then, if you do catch me, you’ll be able to accuse me of anything. You hold a monopoly on a game called "law" in Vietnam. You do as you please, violating the law in your playground, but if that's the case, don't ever bring up words like "democracy" and "human rights" to make yourselves look civilized, like you’re the same as anyone else.  

What kind of civilized regime imprisons even those who observe, monitor, and protect the environment? What kind of regime advocates democracy but arrests citizens who speak truthfully, simply oppose what’s wrong?  

For now, I cannot trust any promises you make. Everything I observe makes my trust in you fade even more.  

Please free yourselves from your narrow selves to see things more clearly. So that each of you can proudly tell your descendants about your actions. Would the author of the proposal to prosecute me dare bring that file home to show their children, tell them who I am, and proudly claim that their actions are just and worthy of pride?  

If you can’t be proud of it, and you intentionally push an innocent, honest person into prison, then retribution will come, one way or another, not with you, then with your children.  

As for me, I will always walk with my head held high and pride in what I have said, written, and done.  

Đoàn Bảo Châu

Tại Sao Người Giác Ngộ Thường Chọn Một Mình?

 Tổng hợp từ sách của Alan Watts

Những người bước trên con đường giác ngộ mang theo một sự cô đơn tĩnh lặng, không phải nỗi cô đơn áp đặt từ bên ngoài, mà là sự thấu hiểu sâu sắc khiến việc kết nối thông thường trở nên khó khăn. 

Đa số mọi người gắn kết bởi những ảo tưởng chung, những giấc mơ về cuộc sống lý tưởng. Nhưng khi một người nhìn thấu giấc mơ ấy, các mối quan hệ dần lỏng lẻo. Người nhận ra bản chất thực tại không chạy theo sự công nhận hay tìm kiếm sự thuộc về chỉ để an ủi. 

Họ không bị mê hoặc bởi danh vọng, lời đàm tiếu, hay cuộc đua theo những thứ rồi sẽ tan biến. Điều này khiến họ trở nên xa lạ với thế giới. Người khác có thể mỉm cười, trò chuyện xã giao, thậm chí ngưỡng mộ từ xa, nhưng không thực sự kết nối. Kết nối, như đa số hiểu, dựa trên ảo tưởng chung, và khi vượt qua điều đó, không thể quay lại cách sống cũ.

Nhận ra rằng hầu hết tình bạn được xây trên nhu cầu – nhu cầu giải trí, an ủi, hay che giấu sự trống rỗng – là một sự thật gây bất an. Người giác ngộ không cần những điều đó; họ không bám víu hay tham gia vào các mối quan hệ chỉ để lấp đầy thời gian. Họ thấy vẻ đẹp trong cô đơn, trong sự rộng lớn của bản thể và không gian tĩnh lặng nơi sự thật hiển lộ.

Với những người còn bị ràng buộc bởi tâm trí, người giác ngộ dường như xa cách, thậm chí kiêu ngạo. Nhưng đó không phải kiêu ngạo, mà là sự không cần phải thể hiện hay trở thành bất kỳ ai khác ngoài chính mình. Điều này khiến họ khó hòa hợp.

Thế giới ngưỡng mộ người trí tuệ từ xa nhưng không muốn thực sự hiểu họ, vì điều đó có thể phá vỡ những ảo tưởng dễ chịu. Người giác ngộ không than vãn về sự cô đơn, bởi họ biết đó không phải là nỗi cô độc mà là tự do – tự do để sống không thỏa hiệp, để thấy thế giới như nó vốn là. Dù bị coi là không có bạn, họ đã tìm thấy hòa bình với mọi thứ.

Nhìn thế giới đúng như nó là khiến mọi thứ quen thuộc tan biến. Các quy tắc về đúng sai, cách sống không còn trọng lượng. Sự thức tỉnh khiến người ta tách khỏi thế giới, không phải vì cay đắng, mà là hệ quả tự nhiên của việc nhìn thấu những điều kiện xã hội. 

Càng giác ngộ, họ càng khó tham gia vào những trò chơi từng quan trọng: chuyện phiếm trở thành vô nghĩa, tranh giành công nhận trở nên vô ích. Đa số tìm kiếm sự thoải mái, sự quen thuộc, xác nhận rằng họ sống đúng. Nhưng người giác ngộ không còn tham gia giấc mơ tập thể, trở thành kẻ ngoài cuộc, không phải vì từ chối thế giới, mà vì thế giới không còn nhận ra họ.

Người giác ngộ không phán xét những kẻ còn ngủ say. Họ hiểu tại sao người ta bám vào niềm tin, thói quen, hay tìm cách phân tâm – đó là nỗi sợ cái chưa biết, sợ buông bỏ, sợ đặt câu hỏi sâu sắc. Họ không ép buộc người khác, vì sự thật phải tự tìm ra. Bạn bè dần xa cách, các cuộc trò chuyện trở nên gượng ép, nhưng họ không cố quay lại cách sống cũ, vì sự thật đã thấy không thể bị lãng quên. 

Họ yêu thương sâu sắc hơn, nhưng tình yêu ấy không dựa trên nhu cầu hay kỳ vọng, nên thường bị hiểu lầm. Người đời mong tình bạn mang lại sự an ủi, công nhận, nhưng người giác ngộ không đáp ứng điều đó. 

Họ không từ chối con người, chỉ không giả vờ, không tham gia vào những mối quan hệ không thật.

Cô đơn của họ không phải nỗi sợ, mà là hòa bình. Họ đối diện với sự trống rỗng bên trong và thấy đó là không gian nhận thức vô hạn. Họ không chạy trốn bản thân, không cần sự công nhận, và điều này khiến họ xa lạ. Người khác dần rời xa, không phải vì ghét bỏ, mà vì không hiểu cách kết nối với người không cần xác nhận hay tham gia vào sự giả tạo.

Sự cô đơn ấy không phải cô lập, mà là trở về với cái thực. Đó là cuộc sống không giả tạo, không áp lực phải trở thành ai đó. Dù có lúc khao khát kết nối cũ, họ biết những mối quan hệ ấy rỗng tuếch, dựa trên ảo tưởng. Họ bước đi một mình, không vì bị ruồng bỏ, mà vì đã vượt qua nhu cầu thuộc về một thế giới chưa hiểu chính nó.

Tình bạn thường được cho là dựa trên sự kết nối sâu sắc, nhưng thực tế, chúng dựa trên ảo tưởng chung. Con người tìm bạn để tránh cô đơn, để cảm thấy thuộc về. Khi ai đó thức tỉnh, họ không còn phù hợp với khuôn mẫu cũ. Các cuộc trò chuyện trở nên lặp lại, drama trở nên tầm thường, và tranh giành công nhận mất ý nghĩa. Để thuộc về, bạn phải tuân thủ, nhưng người giác ngộ không còn tham gia vào thực tại chung, trở thành kẻ ngoài cuộc. 

Họ thấy nhiều cuộc trò chuyện chỉ để lấp đầy sự im lặng, tránh né sự thật. Khi không tham gia, họ trở nên đơn độc, nhưng đó không phải nỗi đau, mà là tự do.

Không phải mọi mối quan hệ đều vô nghĩa. Có những tình bạn hiếm hoi, dựa trên sự thấu hiểu sâu sắc, không cần kỳ vọng. 

Nhưng chúng hiếm và không thể ép buộc. Với đa số, tình bạn là cách duy trì hiện trạng, dựa trên sự tiện lợi và ảo tưởng. Khi một người nhìn thấu, mối quan hệ tan rã, không vì xung đột, mà vì không còn gì giữ họ lại. Người giác ngộ chấp nhận cô đơn như trạng thái tự nhiên, không đuổi theo sự đồng hành, vì họ biết cái gì thật sẽ tự đến. Họ tìm thấy tự do mà đa số không bao giờ trải nghiệm.

Copy từ FB-Chau Doan

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (20)

Singapore 2025

Công việc & cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Theo Bloomberg, Singapore được xem là một trong những nơi cạnh tranh và làm việc quá sức nhất trên thế giới. Làm thêm giờ là điều bình thường tại quốc gia này.

Ngày nay, người Singapore được hưởng một số mức sống cao nhất ở châu Á. Nhưng đổi lại họ đều phải đánh đổi. Đây cũng là một trong những xh căng thẳng nhất. Có một "đại dịch thầm lặng" về trầm cảm và sức khỏe tâm thần đuổi theo những người dân đấu tranh để cân bằng giữa công việc, cuộc sống, gia đình cũng như những khát vọng và ước mơ riêng tư của họ. Và để cân bằng thành công thì cần rất nhiều đánh đổi.

Ko phải ai cũng phải sống với 1 cuộc sống như vậy. Cũng có những người thành công rất sớm và quyết định nghỉ hưu khi còn trẻ. Tuy nhiên, cuộc sống như thế ko phù hợp với một số đông người khác. Các nghiên cứu gần đây cho thấy văn hóa kiệt sức ở Singapore đang ở mức cao nhất mọi thời đại và phần lớn nguyên nhân là do môi trường làm việc cạnh tranh. Ngoài ra còn có sự kỳ thị khi công dân tìm kiếm trợ giúp về các vấn đề tinh thần, điều này làm tăng thêm gánh nặng trầm cảm và lo âu. Phần lớn điều này bắt đầu từ khi còn nhỏ, với kỳ vọng phải đạt thành tích tốt hơn ở trường. Cha mẹ thường tạo thêm áp lực giáo dục bằng cách cho con đi học thêm để tăng cơ hội vào được trường trung học và đại học tốt. Đó là một gánh nặng tiếp tục kéo dài suốt cuộc đời của người dân.

Hàn Quốc và Nhật Bản có tỉ lệ căng thẳng tương đương nhau. Tuy nhiên, Giấc mơ Singapore mang nặng tính quy tắc, bất kỳ ai chọn một con đường khác đều bị coi là hơi bất thường.

(còn nữa)

Hình ảnh: Huy hiệu của trường ACS (Independent)*

(*): Về kết quả kỳ thi IB/IB exam results: Singapore là quốc gia có chuỗi thành tích vượt trội so với mức trung bình toàn cầu (continuous streak of surpassing global average). Và ACS (I) là 1 trong các trường có thành tích cao nhất. Đây cũng là trường đầu tiên của Singapore cung cấp chương trình tú tài IB sau khi được công nhận vào năm 2005.

Chương trình Tú tài quốc tế® (IB) (DP) hướng đến mục tiêu ko chỉ nâng cao sức hiểu biết cho học sinh với kiến ​​thức sâu rộng mà còn là chương trình giúp học sinh phát triển toàn diện về thể chất, trí tuệ, cảm xúc và đạo đức.

Năm 2024, tất cả 452 học sinh của ACS(I) đã vượt qua kỳ thi. Điểm trung bình của các em là 41,2 điểm trên 45, trong đó có 356 em đạt 40 điểm trở lên.

Có 22 trường tại Singapore giảng dạy chương trình IB. Bao gồm St Joseph’s Institution (SJI), ACS(I), Singapore Sports School, School of the Arts, Singapore (Sota) và Madrasah Aljunied Al-Islamiah.

Tổng cộng có 2.442 học sinh tại Singapore đã tham gia kỳ thi tú tài IB vào tháng 11 năm 2024 với điểm trung bình là 38,4 trên 45 (cao hơn điểm trung bình toàn cầu là 29,2).

Năm 2023, điểm trung bình của học sinh Singapore là 37,8 trên 45 (cao hơn điểm trung bình toàn cầu là 29,1).

Học sinh ACS (I) thường ko hài lòng với việc chỉ học qua loa như một học sinh bình thường mà luôn cố gắng để xứng đáng với công sức của những người lớn tuổi trong việc mang đến cho gia đình của mình những cơ hội giáo dục. Gia đình cũng là môi trường hỗ trợ về mọi mặt cho con em mình đạt được kết quả cao nhất trong học tập và rèn luyện nhân cách để trưởng thành.

Friday, April 25, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (19)

Singapore 2025

Công việc & Cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Mức thuế doanh nghiệp ở Singapore dao động quanh mức 18%, so với 25% ở Trung Quốc, 26,5% ở Canada và 33,3% ở Pháp. Singapore ko áp dụng thuế cổ tức hoặc thuế thu nhập từ vốn. Điều này tạo ra một môi trường hấp dẫn mà ở đó các doanh nhân có thể thành lập, hoạt động và tận hưởng phần thưởng từ khoản đầu tư vốn của mình mà ko phải chịu gánh nặng thuế quá mức như ở hầu hết các quốc gia khác.

Những người nước ngoài có một vài năm kinh nghiệm trong một nghề nghiệp chuyên môn có thể kiếm được mức lương tốt ở Singapore.

Theo một nghiên cứu của ECA International, mức lương trung bình của người nước ngoài làm việc tại Singapore là 119.927 đô la Singapore (63.574 bảng Anh/88.045 đô la Mỹ) vào năm 2020. Tuy nhiên, các gói phúc lợi dành cho người nước ngoài có xu hướng cao hơn mức này - tổng cộng là 216.000 đô la Singapore - và mức lương thay đổi đáng kể tùy theo loại vai trò, thâm niên và lĩnh vực.

Theo nghiên cứu của Payscale: "Những nghề nghiệp phổ biến nhất ở Singapore là Giám đốc tiếp thị, Kỹ sư phần mềm và Kỹ sư phần mềm cao cấp. Các ngành nghề phổ biến nhất đối với người nước ngoài tại Singapore là Dịch vụ công nghệ thông tin (CNTT), Ngân hàng và Giáo dục".

Cuối cùng, nếu muốn phát triển sự nghiệp của mình trong khi vẫn kiếm được mức lương tốt, Singapore có thể là nơi hoàn hảo để thực hiện điều đó. 

Các ngành nổi trội của Singapore là tài chính, dầu mỏ* và kinh doanh. Đây là những lĩnh vực thu hút nhân lực, điều này giải thích tại sao nhiều người nước ngoài được các công ty chuyển đến Singapore để tiếp tục làm việc. Nếu muốn tìm việc làm tại Singapore qua Internet hoặc qua đại lý, hãy tìm hiểu về điều kiện làm việc tại Singapore thông qua trang web của Bộ Nhân lực (cùng với thông tin về luật lao động bao gồm cả những ngày nghỉ ốm và nghỉ phép có lương) và điều quan trọng nhất cần ghi nhớ là ko thể nộp đơn xin thị thực làm việc đến khi bạn nhận được lời mời làm việc tại một công ty ở Singapore.

Hình ảnh chọn từ net

(còn nữa)

(*): Singapore không hề có mỏ dầu, khí đốt hay bất cứ loại khoáng sản đáng kể nào. Bất chấp những điểm yếu đó, Singapore vẫn trở thành một trong những người chơi lớn nhất trong ngành công nghiệp dầu khí của thế giới.

Theo Dữ liệu của Đài Quan sát Kinh tế (OEC), vào năm 2020, dầu khí đứng thứ hai trong số các mặt hàng xuất khẩu của Singapore, đạt kim ngạch hơn 27 tỷ USD. Quốc đảo nhỏ bé này được coi như "trung tâm dầu mỏ của châu Á". Dầu khí chính là ngành công nghiệp giúp Singapore giàu lên nhanh chóng bên cạnh lĩnh vực điện tử (trong thời kỳ chiến tranh VN, phần lớn nhiên liệu được Mỹ sử dụng được chế xuất tại Singapore. Đến năm 1974, Singapore đã có 5 nhà máy lọc dầu, với công suất lên tới 1,2 triệu thùng/ngày).

Thursday, April 24, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (18)

Singapore 2025

Công việc & Cuộc sống đa dạng: AN TOÀN, TRUNG THỰC VÀ TỰ DO

(tiếp theo)

Singapore là một quốc gia an toàn, ko tham nhũng và tự do về kinh tế. Chính phủ đã đầu tư nguồn lực đáng kể vào y tế, giáo dục và cơ sở hạ tầng để biến tp-quốc gia này thành một nơi lý tưởng để sinh sống và kinh doanh.

Nhìn chung, Singapore có thặng dư ngân sách ổn định, tỷ lệ thất nghiệp thấp và lạm phát ổn định (thấp) – những điều kiện mà hầu hết các quốc gia khác chỉ có thể mơ ước. Đây là một trong những trung tâm tài chính và cảng biển quan trọng nhất thế giới*, với nhiều việc làm chất lượng cao.

Singapore liên tục được xếp hạng là một trong những nơi tốt nhất ở Châu Á về “chất lượng cuộc sống”. Với nhiều người, Singapore là một nơi để sống 1 cuộc sống xa xỉ. Quốc gia này cung cấp những cơ hội tiếp xúc vh tuyệt vời, từ những trải nghiệm ẩm thực đến các sân golf đẳng cấp thế giới và nhiều hơn nữa. Đối với những người khác, Singapore chủ yếu là cơ hội để leo lên nấc thang sự nghiệp. Họ có thể quan tâm hơn đến việc vun đắp các mối quan hệ thông qua những bữa tối bất tận và xây dựng kiến thức chuyên môn của mình trong quá trình này.

Vì Singapore là trung tâm công nghệ và thương mại, nên cơ hội việc làm thường rất dồi dào. Tuy nhiên, với rất nhiều nhân tài toàn cầu đổ về khu vực này, sự cạnh tranh cho những công việc hàng đầu có thể rất khốc liệt. Đó là lý do tại sao tốt nhất là luôn đồng ý ký hợp đồng làm việc trước khi chuyển đến Singapore.

Hình ảnh chọn từ net

(còn nữa)

(*): Singapore nằm ngay trên Eo biển Malacca, cửa ngõ của một trong những tuyến vận tải nhộn nhịp nhất trên thế giới. Từ rất lâu, hoạt động thương mại (và cướp biển) tại khu vực này đã rất phát triển.

Singapore đóng vai trò như một trung tâm điều phối hàng hóa đi từ châu Âu, Ấn Độ, Châu Phi sang phía Đông Á. Khoảng 30% lượng dầu của thế giới đi qua eo biển này.

Monday, April 14, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (17)

Singapore 2025

(tiếp theo)

KIẾN TRÚC & QUY HOẠCH ĐÔ THỊ 

Kiến trúc của Singapore thể hiện tính cách của một quốc gia trẻ với quá khứ thuộc địa đang hướng tới phong cách kiến trúc độc đáo của riêng mình. Là 1 đô thị ở ĐNA nổi tiếng với nền vh sôi động và đường chân trời tuyệt đẹp, Singapore đã được thế giới công nhận với việc thực hiện cam kết kiến trúc bền vững. Cảnh quan kiến trúc của Singapore ko chỉ là minh chứng cho nỗ lực tìm kiếm vẻ đẹp thẩm mỹ của tp mà còn là sự cống hiến trong việc tạo ra một tương lai lâu dài.

Với nền tảng vững chắc trong sự đa dạng vh, kết hợp từ những giá trị thuộc di sản truyền thống của các cộng đồng dân tộc và thời kỳ thuộc địa trong ko gian xanh. Kiến trúc Singapore đương đại chú trọng vào tính bền vững, với những thiết kế cảnh quan sân vườn/thực vật trong các công trình mới. Kiến trúc xanh/green building và vấn đề thông thoáng đặc biệt quan trọng đối với kiến trúc ở đây do khí hậu nóng ẩm của nước này.  

Về quy hoạch đô thị, là 1 trong những dự án (DA) phát triển từ nền tảng giao thông công cộng dễ sử dụng và hiệu quả, xu hướng TOD/Transit-Oriented Development là một chiến lược toàn diện nhằm tạo ra các khu dân cư đông đúc, dành cho những cư dân thường xuyên đi bộ. Đây là những trung tâm tấp nập và sôi động tập trung xung quanh các trung tâm giao thông công cộng (như những nhà ga metro được bố trí dày đặc và luôn đi trước theo kế hoạch phát triển của các khu dân cư mới), thường là hạt nhân/hạ tầng của những khu dân cư mới và cũ. Bằng cách tích hợp liền mạch các cơ sở dân cư, thương mại và giải trí gần các nút giao thông công cộng, TOD tìm cách giảm thiểu phương tiện/xe cá nhân lưu thông trên đường, tăng lượng người sử dụng phương tiện công cộng và kích thích phát triển kinh tế địa phương. Các cơ quan thuộc chính phủ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các DA phát triển này thông qua cải cách phân vùng, nới lỏng tỷ lệ diện tích sàn (FAR), bán quyền sử dụng ko gian BĐS và tạo điều kiện cho các quan hệ đối tác công & tư để đảm bảo vốn cho cơ sở hạ tầng công cộng. 

Môi trường đô thị của Singapore cung cấp những nền tảng thuận lợi cho việc triển khai TOD do sự hội tụ của các yếu tố nhân khẩu học, cơ sở hạ tầng và chính sách phát triển của chính phủ. Mật độ dân số cao đảm bảo lượng người đi phương tiện công cộng và lưu lượng đi bộ ổn định cho các DA phát triển mới, tạo ra các khoản đầu tư đáng kể vào giao thông công cộng và các DA liên quan khả thi về mặt kinh tế. Cam kết của khu vực đối với công nghệ hiện đại và nâng cấp cơ sở hạ tầng liên tục góp phần tạo nên các hệ thống giao thông công cộng đáng tin cậy và hiệu quả, ngày càng gia tăng, với số lượng lớn, việc sự sử dụng của công chúng sẽ càng nâng cao vai trò của TOD. 

Về những kỷ lục của kiến trúc Singapore, phải kể đến Jewel @ Changi airport (còn được gọi là Jewel) là 1 khu phức hợp giải trí và mua bán/shopping theo chủ đề thiên nhiên được bao quanh và liên kết với một trong những nhà ga hành khách/terminal của sân bay Changi ở Singapore. Điểm nhấn của nó là thác nước trong nhà cao nhất thế giới/The world's tallest indoor waterfall.

Marina Bay Sands là kỳ quan kiến trúc nổi bật của Singapore. Đây là công trình kết hợp tuyệt đẹp giữa lịch sử hào hùng của Singapore với tương lai tiên phong của tp này. Công trình ấn tượng này có SkyPark rộng 1,2 ha, nằm trên đỉnh ba tòa tháp (khách sạn được xây dựng với tiến độ một tầng sau mỗi 4 ngày). Ba tòa tháp khách sạn 57 tầng (khoảng 191m) với views/nhìn ra trung tâm tp là những khung cảnh rất ngoạn mục.

Bên cạnh đó, Marina Bay Sands còn là nơi có một bảo tàng, một nhà hát với hơn 2.100 chỗ ngồi, một trung tâm mua sắm với hơn 170 thương hiệu xa xỉ và cao cấp cùng nhiều nhà hàng và quán bar tại Singapore. Trung tâm triển lãm và hội nghị đa năng này là nơi có một trong những phòng khiêu vũ lớn nhất châu Á và một quảng trường sự kiện ngoài trời - một địa điểm hoàn hảo để xem Spectra Show - có thể chứa tới 10.000 người.

Ở VN kiến trúc của Singapore cũng là những mô hình phù hợp với cuộc sống hiện nay: những ví dụ tiêu biểu có thể nói đến như Estella Heights tại tp. Hồ Chí Minh là khu phức hợp căn hộ cao cấp do Keppel Land phát triển, mang đến trải nghiệm sống theo phong cách nghỉ dưỡng với các tiện ích như hồ bơi, phòng tập thể dục và câu lạc bộ, tọa lạc tại Quận 2, gần các trung tâm mua sắm và trường học quốc tế.

Empire City tọa lạc tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm, khu trung tâm thương mại tương lai của tp.HCM. Khi hoàn thành, DA sẽ bao gồm khoảng 3.000 căn hộ cao cấp, văn phòng và bất động sản bán lẻ cũng như một khu phức hợp tháp hỗn hợp cao 86 tầng, mang đến những gì tốt nhất về phong cách sống ven sông và đô thị cho tp.HCM.

Saigon Centre là khu phức hợp đa chức năng tại tp. Hồ Chí Minh, 1 biểu tượng của Singapore ở trung tâm của thủ đô kinh tế của VN.

The Infiniti at Riviera Point là dự án mới nhất do Keppel Land hợp tác phát triển tại Nam Sài Gòn, được triển khai dựa trên kinh nghiệm kiến tạo những khu dân cư tuyệt đẹp nằm bên vịnh Keppel và Vịnh Marina tại Singapore.

NHÀ Ở

Nhà ở tại Singapore có thể được chia thành ba loại: căn hộ riêng, biệt thự và chung cư.

Người nước ngoài tại Singapore thường sống trong các khu chung cư cao tầng riêng. Những nơi ở như vậy thường được thiết kế theo phong cách hiện đại (thậm chí là phong cách của tương lai), và được trang bị an ninh và các tiện nghi như hồ bơi, khu vực giải trí và bãi đậu xe. Tiền thuê nhà hàng tháng dao động từ 3.000 đô la Singapore đến 15.000 đô la Singapore, tùy thuộc vào vị trí trung tâm của căn hộ, diện tích và khoảng cách đến khu trung tâm thương mại.

Do đất đai khan hiếm ở Singapore nên việc thuê biệt thự (nhà song lập, nhà bán song lập, v.v.) cực kỳ đắt đỏ. Chi phí thuê những ngôi nhà như thế này có thể lên tới 30.000 đô la Singapore. Người nước ngoài bị cấm mua nhà đất, trừ khi họ trở thành thường trú nhân/permanent resident và được Bộ Luật cho phép bằng văn bản.

Đối với những người nước ngoài có ngân sách hạn hẹp, chung cư là lựa chọn tốt nhất. Vì những căn hộ này do Hội đồng Phát triển Nhà ở/Housing & Development Board xây dựng nên chúng được gọi một cách phổ biến là HDB (HDB flats). Hệ thống HDB đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo nhà ở giá rẻ cho phần lớn dân số. Phần lớn người dân Singapore sống trong các HDB. Chúng có kích thước khác nhau từ hai phòng ngủ đến bốn phòng ngủ, và giá dao động trong khoảng từ 1.500 đô la Singapore đến 3.000 đô la Singapore mỗi tháng. Mặc dù HDB không cung cấp dịch vụ và các tiện nghi sang trọng như nhà ở tư nhân dạng cao cấp, nhưng chúng thường là một phần của khu dân cư bao gồm trung tâm mua sắm, nhà hàng và cơ sở thể thao.

 (còn nữa)

Hình ảnh (chọn từ net): Khu nhà Kampung Admiralty (completed in 2017)

Kampung Admiralty là 1 trong những kiến trúc tiêu biểu hiện nay của Singapore. Đây là tổ hợp kiến trúc công cộng tích hợp đầu tiên thiết kế với mục đích kết hợp nhiều tiện ích và dịch vụ công cộng trong 1 công trình. Cách tiếp cận truyền thống là mỗi cơ quan chính phủ sẽ tự khai thác một lô đất riêng, tạo ra một số tòa nhà độc lập. Mặt khác, khu phức hợp tích hợp một cửa này tối đa hóa việc sử dụng đất và là nguyên mẫu đáp ứng nhu cầu của dân số già hóa của Singapore (nhằm khắc phục nhược điểm/khủng hoảng đang diễn ra trong xh ở các nước Đông Á phát triển hiện nay).

(còn nữa)

Friday, April 4, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (15)

Singapore 2025

(tiếp theo)

GIÁO DỤC

Đây là câu chuyện cần phải viết riêng trong 1 chuyên mục dài, ở đây tôi chỉ tóm lược từ những gì là nền tảng cơ bản cùng với việc lựa chọn tiếng Anh là ngôn ngữ phổ cập trong giáo dục và giao tiếp của Singapore (Singapore đứng thứ 2 thế giới, sau Hà Lan, và đứng đầu châu Á về trình độ tiếng Anh). Tiếng Anh là một trong bốn ngôn ngữ chính thức tại Singapore cùng với Malay, Quan thoại và Tamil.

Hiện nay, Singapore là quốc gia đứng đầu hầu hết các bảng xếp hạng giáo dục toàn cầu do OECD công bố.

Từ chính sách của chính phủ đến các doanh nghiệp, vh Singapore coi trọng tính tự chủ, làm việc chăm chỉ và chế độ trọng dụng nhân tài. Những giá trị này được phản ánh trong hệ thống giáo dục của Singapore. Sau khi được phân loại theo dòng học thuật phù hợp với khả năng của mình, học sinh được thúc đẩy/hướng tới trình độ nâng cao/xuất sắc thông qua sự cạnh tranh lành mạnh (thường xuyên đứng đầu các danh sách quốc tế đánh giá kết quả và chất lượng đào tạo).

Hệ thống giáo dục công ở Singapore do Bộ Giáo dục quản lý và giám sát, nơi trợ cấp rất nhiều cho các trường công trong khu vực. Giáo dục đại học được thông qua ba trường đại học (đại diện hàng đầu): Đại học Quốc gia Singapore (NUS), Đại học Quản lý Singapore (SMU) và Đại học Công nghệ Nanyang (NTU). Ngoài ra còn có các trường quốc tế hoặc trường thuộc hệ thống nước ngoài (hướng đến con em của người nước ngoài sinh sống và làm việc tại Singapore). Tuy nhiên, việc theo học tại một trường quốc tế phải trả một chi phí khá đắt, với mức học phí hàng năm lên tới 30.000 đô la Singapore.

GIAO THÔNG 

Đến Singapore lần đầu, ấn tượng lớn nhất về đất nước này với tôi là những khoảng xanh và mặt nước được giữ gìn và phát triển tạo nên 1 môi trường sinh thái rất tốt cho con người. Ấn tượng lớn thứ 2 mà Singapore đã làm được vì người dân là giao thông công cộng. 

Hệ thống giao thông công cộng của Singapore là một trong những hệ thống tốt nhất thế giới. Dịch vụ xe buýt giá rẻ (0,70-2,50 đô la Singapore cho mỗi chuyến đi), đúng giờ và hiệu quả. Hệ thống này được bổ sung bởi hệ thống Giao thông công cộng nhanh/MRT* (có quy mô và phạm vi tương tự như Tàu điện ngầm London). Ngoài ra, mạng lưới đường sắt bao gồm 100 nhà ga trên bốn tuyến chính. Các tuyến này liên tục được mở rộng để cho phép mạng lưới vận chuyển tới 4,6 triệu hành khách mỗi ngày (Dân số hiện tại của Singapore là 5.860.133 người theo số liệu cập nhật vào ngày 01/04/2025).

Hình ảnh (chọn từ net): 2030 MRT map

Tính hiệu quả về chi phí của hệ thống giao thông công cộng trái ngược hoàn toàn với mạng lưới đường bộ, nơi mà việc sử dụng phương tiện riêng tư bị chính phủ đánh thuế rất cao để tránh khói bụi và tình trạng tắc nghẽn. Việc sở hữu một chiếc xe hơi ở Singapore cực kỳ tốn kém. Ô tô phải chịu phí đăng ký, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế carbon và các loại phí bổ sung dựa trên loại nhiên liệu mà người lái xe sử dụng. Tuy nhiên, mạng lưới giao thông công cộng, trong đó hệ thống MRT hoạt động rất hiệu quả, vì vậy người dân ko nhất thiết phải có xe hơi riêng.  

Trong các khu dân cư và trên đường, có thể thấy những nhãn hiệu xe hơi quen thuộc ở tp. HCM (chiếm đa số là các loại xe Nhật). Tại các khu nhà giàu, Mercedes là loại xe được sử dụng nhiều nhất.

Singapore kết nối với thế giới chủ yếu bằng đường hàng ko. Từ Malaysia, có thể đến Singapore bằng đường bộ (cho những người dùng xe hơi và đường sắt).

Giao thông/EXCELLENT PUBLIC TRANSPORT: tôi rất thích đi lại ở Singapore, đặc biệt với MRT. MRT của Singapore là một trong những thế hệ tàu điện ngầm mới và hiện đại nhất thế giới. Đây là 1 hệ thống giao thông công cộng rất đáng tin cậy, hiệu quả và chi phí rẻ với hơn 100 nhà ga nằm trên khắp hòn đảo. Tôi rất thích hệ thống hiệu quả và dễ hiểu này vì ko mất nhiều thời gian để thích nghi và có thể hiểu được cách bố trí của tp và dùng phương tiện công cộng như người dân địa phương trong thời gian rất ngắn.

Trên toàn Singapore, hệ thống MRT có sáu tuyến và hoạt động từ 05:30 đến 00:00. Các chuyến tàu thường cách nhau mỗi 2-3 phút từ 07:00 đến 09:00 và sau mỗi 5-7 phút cho phần còn lại của ngày.

Giá (một chuyến): 1,40 đến 2,50 SGD (1 đến 2 USD)

Xe buýt

Xe buýt có nhiều tuyến đường. Chúng chạy từ 05:30 sáng đến 00:00 sáng và đến sau mỗi 5-30 phút. Xe buýt đêm cũng có sẵn trên một số tuyến đường cho đến 02:00.

Giá vé/phí dựa trên khoảng cách di chuyển (Người Sing thường dùng thẻ tap lúc lên xe và xuống). Nhìn chung sẽ nằm trong khoảng từ 0,42 đến 1,05 SGD (0,30 đến 0,75 USD).

Tàu hỏa

Ngoài MRT, ko có mạng lưới đường sắt nào xung quanh thành phố. Chỉ có một đoạn đường sắt ngắn kết nối Singapore với mạng lưới đường sắt Malaysia. Hai nhà ga quốc tế nữa đang được lên kế hoạch xây dựng.

Taxi

Singapore có cả taxi địa phương và ứng dụng gọi xe. Các bến taxi được xác định khắp tp, đây là những nơi mà taxi được phép đậu trong thời gian chờ khách, mặc dù có thể vẫy một chiếc trên đường.

Các ứng dụng gọi xe và gọi xe phổ biến bao gồm:

Grab

Gojek

Ryde

Giá thay đổi tùy theo thời điểm trong ngày. Lưu ý rằng taxi địa phương có thể phải chịu các khoản phụ phí khác nhau. Taxi qua ứng dụng gọi xe thường rẻ hơn. Dự kiến phải trả khoảng 10 SGD (7 USD) cho hành trình 10 km trước khi tính phụ phí.

Người đi làm ở Sing đều quen với việc giao thông công cộng có thể trở nên rất đông đúc vào giờ cao điểm: từ 07:00 đến 10:00. Thường thì ít đông đúc hơn khi đi làm về.

Với phương tiện công cộng và mạng lưới đường bộ được kết nối chặt chẽ nên người dân và du khách dễ dàng di chuyển tới các khu trung tâm mua sắm hay các điểm tham quan đẳng cấp quốc tế. 

Hệ thống giao thông công cộng ở Singapore là 1 mạng lưới dày đặc, bao phủ mọi khu vực của tp. Trên thực tế, nên sử dụng phương tiện công cộng có máy lạnh, đặc biệt là trong những tháng mùa hè ẩm ướt và sự nóng bức có thể gây khó chịu.

Quy định lái xe ở Singapore: Độ tuổi lái xe hợp pháp là 18 tuổi. Người lái xe phải thắt dây an toàn và lái xe bên trái. Lưu ý rằng giới hạn tốc độ tiêu chuẩn ở Singapore là 50 km/h trên đường thường và 70-90 km/h trên đường cao tốc (xa lộ).

Singapore là một trong những đất nước có mật độ dân số cao nhất thế giới. Do đó, Chính phủ nước này đã thực hiện các biện pháp nhằm kiểm soát lượng phương tiện cá nhân một cách chặt chẽ. Nước này đã đặt ra rất nhiều thuế phí liên quan đến ô tô, xăng dầu, hạn chế tối đa lượng phương tiện cá nhân lưu thông trên đường phố. Nếu muốn sở hữu một chiếc ô tô ở đây cũng không hề rẻ chút nào. Nếu buộc phải có một chiếc, người nước ngoài sẽ phải trả phí gấp nhiều lần cho cùng một mẫu xe ở Singapore so với ở quê nhà. Nếu không cần thiết, hãy tạm gác việc đó và tiết kiệm chi phí để dành cho mua sắm và ăn uống.

Chính vì lẽ đó, hầu hết người dân nơi đây di chuyển bằng phương tiện công cộng hoặc đi bộ. Đi bộ ở đây không đơn thuần chỉ là nhu cầu di chuyển của người dân mà còn là thói quen, lối sống của người Singapore. Đây cũng được xem như là một cách vận động cơ thể giúp nâng cao sức khỏe hiệu quả.

Ngoài ra, các con đường được rợp bóng cây, có mái che, sạch sẽ, thông thoáng giúp người dân có thể thoải mái di chuyển trong không gian trong lành, yên bình giữa lòng đô thị sôi động.

"Người dân Singapore có thể đi được 10.000-20.000 bước mỗi ngày mà không hề bận tâm đến điều đó" Butter chia sẻ.

Quốc gia tp này tự hào có vị trí đáng mơ ước ở châu Á, có thể đến đây từ nhiều sân bay quốc tế. Sân bay Changi là một trong những sân bay kết nối tuyệt vời nhất trên thế giới, với các chuyến bay liên tục khởi hành đến Ấn Độ, Thái Lan, VN, Campuchia, Bali, TQ, Philippines, Malaysia, Úc và Châu Âu, v.v. Changi liên tục được mở rộng, nâng cấp và phát triển với những nhà ga/terminal mới. 

(còn nữa)

(*): Mass Rapid Transport

Wednesday, April 2, 2025

Viết từ chuyện người thật việc thật: Ngôi nhà của chúng ta (14)

Singapore 2025

(tiếp theo)

Trong 1 khu dân cư (29/03/2025)

Các khu dân cư tại Singapore được quy hoạch đầy đủ các tiện ích như siêu thị, chợ, nhà thuốc... Mô hình thiết kế tập trung này đã được chứng minh là cải thiện cuộc sống của cư dân, mang lại sự thuận tiện và tiện ích trong việc đáp ứng nhu cầu hàng ngày.

Singapore - đã mở rộng mạng lưới lối đi bộ có mái che, cho phép nhiều cư dân tận hưởng các kết nối giữa các tòa nhà, thuận tiện đến các trạm xe buýt và nút giao thông công cộng.

Kể cả những chỗ băng qua đường cũng có mái che cho người đi bộ.

Từ các tòa nhà, người dân Singapore có thể đi theo lối đi có mái che để tới trạm xe buýt.

Hình chụp tại 1 chỗ băng qua đường có mái che. Trong hình là nút bấm để bật đèn báo cho xe hơi dừng lại để qua đường (bên dưới mũi tên). Phía trên là màn hình để tap thẻ cho người ưu tiên (già cả, ngồi xe lăn). Đèn sẽ bật lên với thời gian lâu hơn cho các đối tượng này qua đường.

Một yếu tố đặc biệt khác là 90% dân số nước này sống cách không gian xanh chỉ 10 phút đi bộ, khi môi trường sống được bao quanh bởi đa dạng các khu bảo tồn thiên nhiên, vườn công cộng và công viên.

Chính môi trường sống gần gũi với thiên nhiên và cách thiết kế tp độc đáo giúp người dân giảm cảm giác cô đơn, chứng mất trí nhớ và bệnh tim mạch - ba trong số những mối đe dọa đối với người lớn tuổi trên thế giới.

Để khuyến khích trong mỗi gia đình có nhiều thế hệ gắn bó sinh sống với nhau, Chính phủ Singapore đã đưa ra quy định người dân sẽ được giảm thuế nếu cha mẹ sống chung với con cái.

Một dự án khác mang tên Kampung Admiralty được phát triển vào năm 2018 là một mô hình xây dựng nhằm mục đích kết nối người cao tuổi với thiên nhiên và con người thuộc mọi thế hệ.

Đặc trưng của dự án là sự đa dạng, bao gồm công viên trong nhà, trung tâm biểu diễn, khu ẩm thực, căn hộ và trung tâm y tế, khu chăm sóc người già và trường mầm non được đặt cạnh nhau, tạo ra một môi trường sống chất lượng và tích cực cho mọi lứa tuổi.

Singapore hướng đến mục tiêu trở thành một xh trọng dụng nhân tài, nơi mà sự chăm chỉ sẽ đưa bạn lên đến đỉnh cao. Điều này đã tạo ra một cấu trúc phân cấp khá lớn, với một khái niệm chính là sự tôn trọng và lịch sự đối với những người cao cấp hơn mình.

Người Singapore dựa rất nhiều vào giao tiếp gián tiếp để giữ phép lịch sự. Điều này bao gồm ngôn ngữ cơ thể, biểu cảm và giọng điệu, cũng như lắng nghe người khác một cách cẩn thận.

Nói to có thể bị coi là thô lỗ, cũng như việc duy trì giao tiếp bằng mắt quá lâu.

Mọi người có thể tránh trả lời câu hỏi bằng "không". Nếu ai đó do dự hoặc có vẻ như trả lời gián tiếp, họ có thể đang cố từ chối lời đề nghị của bạn mà không làm bạn phật lòng.

Chỉ bằng ngón trỏ là bất lịch sự. Dùng cả bàn tay hoặc đầu để ra hiệu.

Chạm vào đầu ai đó là hành vi thiếu tôn trọng.

Cởi giày khi vào nhà ai đó là hành vi tôn trọng.

(còn nữa) 

Hình ảnh: Chụp trong 1 khu dân cư ở Ang Mo Kio town @ Central Region of Singapore (29/03/2025)